TRẦN HÙNG PHI(*)
(*) ThS, Học viện Chính trị khu vực II, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh
Tóm tắt: Những thành tựu to lớn đạt được qua 40 năm đổi mới (kinh tế tăng trưởng, đời sống nhân dân được cải thiện, vị thế quốc gia không ngừng được nâng cao) đã khẳng định giá trị khoa học và tính đúng đắn của đường lối đổi mới với sự lãnh đạo của Đảng. Trên nền tảng đó, việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng là yêu cầu cần thiết, khẳng định sự phát triển lý luận của Đảng, tạo cơ sở vững chắc cho sự nghiệp phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới. Bài viết phân tích cơ sở lý luận và thực tiễn của sự bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng, từ đó khẳng định ý nghĩa của sự bổ sung đó đối với sự phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
Từ khóa: kỷ nguyên phát triển mới; nền tảng tư tưởng của Đảng; lý luận về đường lối đổi mới; Việt Nam
1. Đặt vấn đề
Nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam là kim chỉ nam cho mọi hành động cách mạng, giữ vai trò định hướng chiến lược đối với sự lãnh đạo của Đảng. Từ khi thành lập đến nay, Đảng luôn kiên định và vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, coi đó là nền tảng tư tưởng, ngọn đuốc soi đường cho công cuộc đấu tranh giành độc lập, thống nhất đất nước và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Kiên định nền tảng tư tưởng bảo đảm cho Đảng giữ vững vai trò lãnh đạo đưa cách mạng Việt Nam vượt qua muôn vàn khó khăn, thử thách, giành hết thắng lợi này đến thắng lợi khác. Trong quá trình lãnh đạo cách mạng, tư duy lý luận của Đảng không ngừng được bổ sung và phát triển. Đặc biệt, từ khi khởi xướng công cuộc đổi mới (năm 1986), Đảng đã từng bước hình thành “lý luận về đường lối đổi mới”. Tổng kết thực tiễn và nghiên cứu lý luận trong 40 năm qua “cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế của đất nước được nâng lên, là nền tảng quan trọng để đất nước vươn mình trong kỷ nguyên mới. Vai trò, nội dung, phương thức lãnh đạo, cầm quyền của Đảng ngày càng được đổi mới và nâng cao; nền tảng tư tưởng, lý luận được bổ sung, phát triển toàn diện”(1).
Trong bối cảnh đất nước đang bước vào kỷ nguyên phát triển mới, Dự thảo Báo cáo chính trị trình Đại hội lần thứ XIV của Đảng lần đầu tiên xác định “lý luận về đường lối đổi mới” là một bộ phận cấu thành nền tảng tư tưởng của Đảng. Cùng với chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, “lý luận về đường lối đổi mới” được đặt ngang tầm như trụ cột tư tưởng thứ ba, hợp thành hệ thống nền tảng tư tưởng, lý luận chỉ đạo toàn bộ hoạt động của Đảng trong giai đoạn mới. Cụ thể, Đảng khẳng định, “kiên định, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, lý luận về đường lối đổi mới”(2). Việc bổ sung thành tố “lý luận về đường lối đổi mới” phản ánh sự phát triển về nhận thức lý luận của Đảng qua bốn thập niên đổi mới, đồng thời đáp ứng đòi hỏi cấp bách của thực tiễn đất nước trong kỷ nguyên phát triển mới.
Để đánh giá đầy đủ ý nghĩa của việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng, cần phân tích rõ sự phát triển về lý luận và kết quả đạt được trong thực tiễn 40 năm đổi mới.
2. Cơ sở lý luận và thực tiễn bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng
Thứ nhất, sự phát triển tư duy lý luận của Đảng
Lý luận về đường lối đổi mới của Đảng được hình thành trong quá trình Đảng lãnh đạo công cuộc đổi mới: “Sau 40 năm thực hiện công cuộc đổi mới, Đảng ta đã từng bước xây dựng và hoàn thiện lý luận về đường lối đổi mới. Lý luận về đường lối đổi mới là tổng thể các quan điểm, mục tiêu, tầm nhìn, định hướng phát triển đất nước và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa”(3). Nội dung lý luận về đường lối đổi mới vừa bao quát những vấn đề tổng quát về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, vừa cụ thể hóa trên từng lĩnh vực của đời sống xã hội (kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội, con người, quốc phòng, an ninh, đối ngoại, hội nhập…)(4). Nói cách khác, lý luận về đường lối đổi mới chính là sự kết tinh toàn bộ tầm nhìn, định hướng phát triển đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội. Hệ thống lý luận này bao hàm việc xác lập mô hình chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam với ba trụ cột nền tảng: (1) nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa; (2) Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân dưới sự lãnh đạo của Đảng; (3) nền dân chủ xã hội chủ nghĩa. Những nội dung cốt lõi này phản ánh mục tiêu nhất quán là xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.
Lý luận về đường lối đổi mới được xác lập trên cơ sở kiên định và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong điều kiện cụ thể của Việt Nam. Đảng luôn khẳng định bản chất khoa học và cách mạng của chủ nghĩa Mác – Lênin, nhưng không giáo điều, rập khuôn, máy móc theo mô hình có sẵn, mà vận dụng một cách linh hoạt, sáng tạo, phù hợp với thực tiễn Việt Nam. Đồng thời, lý luận về đường lối đổi mới kế thừa và phát triển sâu sắc tư tưởng Hồ Chí Minh, đặc biệt là tư tưởng về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, lấy dân làm gốc, phát triển văn hóa và con người, xây dựng Nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân,… Từ góc độ lý luận, việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” không phải là thêm vào một hệ tư tưởng xa lạ, mà chính là sự tiếp nối, phát triển và làm phong phú hơn nền tảng tư tưởng của Đảng. Việc bổ sung thành tố “lý luận về đường lối đổi mới” cho thấy Đảng không chỉ kiên định, trung thành với chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, mà còn chủ động làm giàu và hiện đại hóa nền tảng tư tưởng ấy đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước và phù hợp với quy luật khách quan của thời đại. Trong Dự thảo Văn kiện Đại hội lần thứ XIV, nền tảng tư tưởng của Đảng được xác lập như một chỉnh thể thống nhất, kết hợp chặt chẽ ba trụ cột: chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và lý luận về đường lối đổi mới. Điều này phản ánh tư duy lý luận của Đảng có sự phát triển mới về chất, thể hiện năng lực gắn kết lý luận với những sáng tạo của thời đại, nhằm tiếp tục dẫn dắt cách mạng Việt Nam trong giai đoạn phát triển mới.
Việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng đánh dấu bước phát triển quan trọng từ thực tiễn sinh động thành lý luận khoa học. Cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng nhấn mạnh, “trong những năm tháng tiến hành công cuộc đổi mới, Đảng Cộng sản Việt Nam từng bước nhận thức ngày càng đúng đắn, sâu sắc hơn về chủ nghĩa xã hội và thời kỳ quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội; từng bước khắc phục một số quan niệm giản đơn trước đây”(5), đồng thời chỉ rõ lộ trình phát triển lý luận của Đảng, trong đó nhấn mạnh: “đến năm 2025, trên cơ sở tổng kết 40 năm thực hiện công cuộc đổi mới, 50 năm thống nhất đất nước, cần hoàn thiện cơ bản hệ thống lý luận về đường lối đổi mới; đến năm 2030, trên cơ sở tổng kết 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam, có thể bổ sung, phát triển Cương lĩnh, đáp ứng yêu cầu của thời kỳ mới; bổ sung, làm phong phú và tiến thêm một bước để hoàn thiện hơn nền tảng tư tưởng của Đảng; và đến năm 2045, khi nước ta trở thành nước phát triển, có thu nhập cao thì chúng ta sẽ có một hệ thống lý luận hoàn chỉnh, khoa học và hiện đại về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội của Việt Nam”(6).
Có thể khẳng định, gần 40 năm đổi mới là công cuộc “lý luận hóa” thực tiễn vĩ đại. Những bài học kinh nghiệm được đúc kết từ thực tiễn phong phú, sinh động và khái quát thành hệ thống quan điểm lý luận mới. Trên cơ sở đó, lý luận của Đảng ngày càng vững chắc, là cơ sở để nhận thức đúng các quy luật phát triển, xác định tầm nhìn và định hướng chiến lược cho tương lai, bảo đảm sự thống nhất chặt chẽ giữa lý luận và thực tiễn, giữa tư duy chính trị và hành động cách mạng. Từ đó, nền tảng tư tưởng của Đảng trở nên khoa học và toàn diện hơn khi được bổ sung những tri thức đúc kết từ chính thực tiễn Việt Nam, thay vì chỉ dựa vào những giáo điều kinh điển hoặc kinh nghiệm nước ngoài.
Mặt khác, bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng còn thể hiện rõ bản lĩnh tự đổi mới, tự hoàn thiện lý luận của Đảng. Đây là minh chứng cho thấy Đảng đã nhìn thẳng vào thực tiễn, chủ động tổng kết và nâng tầm lý luận. Một Đảng cách mạng chân chính phải luôn phát triển về tư tưởng, nếu không sẽ trì trệ. Việc không ngừng bổ sung, phát triển lý luận thể hiện sự kiên định nhưng sáng tạo của Đảng. Đó là sự kiên định mục tiêu và các nguyên lý căn bản và sáng tạo trong phương pháp và nội dung phù hợp hoàn cảnh mới, thể hiện sự vận dụng tinh thần biện chứng mác-xít trong xây dựng Đảng về tư tưởng.
Như vậy, xét về mặt lý luận, việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng có đủ căn cứ khoa học và tính chính đáng. “Lý luận về đường lối đổi mới” là kết tinh trí tuệ tập thể của Đảng qua 40 năm lãnh đạo công cuộc đổi mới đất nước, là sản phẩm trực tiếp của sự phát triển tư duy lý luận trên nền tảng chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. “Lý luận về đường lối đổi mới” làm giàu thêm kho tàng lý luận của Đảng, giúp trả lời những vấn đề mà thực tiễn cách mạng Việt Nam đặt ra. Đồng thời, sự bổ sung này phù hợp với quy luật phát triển nhận thức, đó là từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng, từ thực tiễn đến lý luận. “Đẩy mạnh tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận, hoàn thiện hệ thống lý luận về đường lối đổi mới, về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam”(7), khái quát thành lý luận riêng của Đảng, đưa lý luận ấy vào nền tảng tư tưởng là sự khẳng định thành quả tất yếu về mặt lý luận.
Thứ hai, thành tựu và bài học kinh nghiệm từ 40 năm đổi mới
Việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” không chỉ dựa trên lý luận, mà xuất phát từ đòi hỏi của thực tiễn cách mạng Việt Nam. “Đất nước sau 40 năm đổi mới, cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế đã được nâng lên một tầm cao mới”(8). Chính những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử của 40 năm đổi mới là cơ sở thuyết phục nhất để khẳng định tính đúng đắn và sức sống của đường lối đổi mới, từ đó khẳng định sự cần thiết phải bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” trở thành một bộ phận cấu thành nền tảng tư tưởng của Đảng.
Thực tiễn đã chứng minh, quyết định khởi xướng đổi mới năm 1986 là yếu tố quan trọng nhất giúp đất nước chuyển mình mạnh mẽ. Trước đổi mới, Việt Nam lâm vào khủng hoảng kinh tế – xã hội trầm trọng. Đổi mới đã mở ra bước ngoặt, chuyển từ nền kinh tế kế hoạch hóa, quan liêu, bao cấp sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa năng động; từ tình trạng bị cô lập, bao vây sang chủ động hội nhập quốc tế; từ nền sản xuất nông nghiệp lạc hậu sang công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Thành quả đạt được từ khi đổi mới đất nước cho đến nay là hết sức ấn tượng. Việt Nam từ một đất nước bị chiến tranh tàn phá nặng nề, năm 2009 đã trở thành quốc gia có mức thu nhập trung bình thấp. Năm 2024, quy mô nền kinh tế đạt trên 510 tỷ USD và thu nhập bình quân đầu người trên 5.000 USD/người. Chất lượng tăng trưởng được cải thiện, năng suất lao động tăng từ 4,3%/năm giai đoạn 2011 – 2015 lên khoảng 6%/năm giai đoạn 2016 – 2020(9). Việt Nam được cộng đồng quốc tế đánh giá là một điểm sáng về xóa đói, giảm nghèo (từ mức đói nghèo trên 70% đã giảm xuống chỉ còn dưới 1,9% theo chuẩn nghèo đa chiều)(10); đời sống vật chất và tinh thần của người dân không ngừng được nâng cao. Chỉ số Phát triển con người (HDI) tăng liên tục, Việt Nam trở thành một trong những nước đi đầu trong thực hiện các Mục tiêu Thiên niên kỷ của Liên hợp quốc. Những thay đổi to lớn và toàn diện là minh chứng cho tính đúng đắn, khoa học của đường lối đổi mới do Đảng khởi xướng và lãnh đạo. Nói cách khác, thắng lợi của sự nghiệp đổi mới đã đặt nền móng vững chắc cho việc xác lập một hệ thống lý luận tương ứng.
Như vậy, thực tiễn đổi mới thành công đã sản sinh ra lý luận về đổi mới; ngược lại, lý luận về đổi mới khi được thừa nhận sẽ chỉ đạo thực tiễn tốt hơn. Tại Đại hội lần thứ XIII của Đảng, tổng kết 35 năm đổi mới, Đảng đã nhận định: “lý luận về đường lối đổi mới, về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta ngày càng được hoàn thiện và từng bước được hiện thực hóa”(11). Trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào kỷ nguyên phát triển mới, đòi hỏi Đảng phải tổng kết thực tiễn, đúc rút quy luật. Tổng kết 40 năm đổi mới là dịp để khẳng định những bài học xuyên suốt, những chân lý quý báu. “Công cuộc đổi mới toàn diện đất nước do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo, bắt đầu từ Đại hội lần thứ VI của Đảng (năm 1986) đến Đại hội lần thứ XIV của Đảng (năm 2026) vừa tròn 40 năm. Việc tổng kết một số vấn đề lý luận và thực tiễn qua 40 năm đổi mới có ý nghĩa quan trọng trên nhiều phương diện, đặc biệt góp phần vào sự phát triển về nhận thức lý luận của Đảng, vào việc hoàn thiện lý luận về đường lối đổi mới của Đảng ta”(12). Như vậy, việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng là kết quả của quá trình tổng kết 40 năm đổi mới. Sự bổ sung này vào nền tảng tư tưởng của Đảng là tất yếu khách quan, bởi nó phản ánh đúng thực tiễn sinh động và thành công của cách mạng Việt Nam. Nói cách khác, thực tiễn là cơ sở của sự bổ sung lý luận về đường đổi mới vào nền tảng tư tưởng của Đảng.
Bên cạnh những thành tựu, thực tiễn 40 năm đổi mới cũng để lại nhiều bài học kinh nghiệm quý báu cho Đảng về phương pháp luận và phương thức lãnh đạo, góp phần hình thành cơ sở thực tiễn cho lý luận về đường lối đổi mới. Một trong những bài học sâu sắc là muốn đổi mới thành công, Đảng phải không ngừng tự đổi mới. Những thành tựu to lớn, có ý nghĩa của công cuộc đổi mới gắn liền với quá trình Đảng dám nhìn thẳng vào sự thật, thừa nhận và sửa chữa khuyết điểm, từ đó đề ra đường lối phù hợp. Thực tế cho thấy, một đảng cầm quyền nếu giáo điều, trì trệ sẽ dẫn đến khủng hoảng; ngược lại, thường xuyên điều chỉnh, “tự soi, tự sửa” sẽ tạo nên động lực phát triển mới. Vì vậy, việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng cũng là kết quả của bản lĩnh tự đổi mới không ngừng của Đảng trong thực tiễn.
Thực tiễn 40 năm đổi mới cũng giúp Đảng định hình rõ hơn con đường đi lên chủ nghĩa xã hội phù hợp với Việt Nam. Chẳng hạn, mô hình kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa (một điểm đột phá về lý luận xuất phát từ thực tiễn Việt Nam) đã được khẳng định qua thành công phát triển kinh tế và hội nhập quốc tế. Tương tự, các quan điểm về xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, về phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa, về xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc,… tất cả đều hình thành từ thực tiễn và nhu cầu đổi mới cụ thể trong mỗi giai đoạn. Những đổi mới về tư duy kinh tế, chính trị, văn hóa đã cấu thành nội dung của lý luận đổi mới, cho thấy, lý luận về đường lối đổi mới hoàn toàn có cơ sở thực tiễn phong phú, chứ không phải lý thuyết trừu tượng. Toàn bộ thành tựu của cách mạng Việt Nam suốt 40 năm qua không phải tự nhiên mà có, cũng không vay mượn từ bên ngoài, mà là kết quả của hệ thống quan điểm lý luận đổi mới đúng đắn, sáng tạo, phù hợp với thực tiễn Việt Nam.
Đất nước ta đang bước vào kỷ nguyên phát triển mới với nhiều thời cơ và thách thức đan xen. Để thực hiện khát vọng đến giữa thế kỷ XXI đưa Việt Nam thành nước phát triển, toàn Đảng, toàn dân phải đồng tâm hiệp lực, phát huy cao độ tinh thần tự lực, tự cường, đổi mới sáng tạo. Quyết tâm này được thể hiện qua chủ đề Đại hội lần thứ XIV của Đảng, được xác định trong Dự thảo Văn kiện Đại hội: “Dưới lá cờ vẻ vang của Đảng, chung sức, đồng lòng thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030; tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin, tiến mạnh trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc vì hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội”(13). Công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội trong bối cảnh mới đặt ra những vấn đề lý luận và thực tiễn mới, đòi hỏi Đảng phải tiếp tục bổ sung, làm phong phú nội dung lý luận đổi mới gắn với thực tiễn đất nước. Do đó, việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng tạo tiền đề lý luận cần thiết và quan trọng giúp toàn Đảng, toàn dân tự tin bước vào kỷ nguyên phát triển mới. Nền tảng tư tưởng vững chắc, thống nhất là cơ sở để huy động sức mạnh đại đoàn kết, thống nhất ý chí và hành động trong toàn Đảng, toàn dân. Lý luận về đường lối đổi mới với tư cách là một cấu phần nền tảng tư tưởng sẽ bảo đảm sự thống nhất về nhận thức và đồng thuận trong hành động của toàn Đảng, toàn dân tộc, qua đó tạo sức mạnh tổng hợp để hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược. Ngược lại, nếu không kịp thời tổng kết và đề cao những bài học từ thực tiễn, tư duy lý luận của Đảng có nguy cơ lạc hậu so với yêu cầu phát triển. Vì vậy, cơ sở thực tiễn của sự phát triển lý luận chính là đòi hỏi của cách mạng Việt Nam trong giai đoạn mới. Theo đó, Đảng muốn lãnh đạo thành công thì phải có hệ thống lý luận khoa học, hiện đại làm nền tảng tư tưởng của Đảng.
Thực tiễn thắng lợi của công cuộc đổi mới và những yêu cầu cấp thiết của giai đoạn phát triển mới đã quyết định tính đúng đắn và cần thiết của việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng. Thực tiễn là tiêu chuẩn của chân lý. Thành công của 40 năm đổi mới đã khẳng định chân lý rằng, công cuộc đổi mới do Đảng lãnh đạo là đúng đắn, phù hợp quy luật và nguyện vọng của nhân dân. Do đó, việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng là sự chuẩn bị cần thiết để Đảng tiếp tục vững tay lái, đưa con thuyền cách mạng tiến lên trong chặng đường mới dựa trên một nền tảng tư tưởng được củng cố và phát triển toàn diện.
3. Ý nghĩa và kết luận
Việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” là một bộ phận cấu thành nền tảng tư tưởng của Đảng phản ánh bước ngoặt quan trọng trong công tác lý luận của Đảng, là kết tinh từ sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và thực tiễn cách mạng Việt Nam trong 40 năm đổi mới. Điều này có ý nghĩa nhiều mặt:
Thứ nhất, củng cố niềm tin và sự thống nhất trong Đảng và xã hội vào công cuộc đổi mới dưới ánh sáng chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. Khi “lý luận về đường lối đổi mới” trở thành một bộ phận của nền tảng tư tưởng, cán bộ, đảng viên có cơ sở để nhận thức đầy đủ hơn về tính tất yếu, lâu dài của con đường đi lên chủ nghĩa xã hội, từ đó đồng thuận cao trong tổ chức thực hiện.
Thứ hai, nâng cao năng lực tư duy lý luận của Đảng, giúp Đảng chủ động hơn trong việc hoạch định chủ trương, đường lối phát triển đất nước. “Lý luận về đường lối đổi mới”, với tư cách nền tảng, tiếp tục soi đường, định hướng cho công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên phát triển mới.
Thứ ba, khẳng định bản lĩnh và uy tín của Đảng cầm quyền. Đó là minh chứng cho sức sống của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong thời đại mới, khi được vận dụng sáng tạo chứ không giáo điều. Đồng thời, bác bỏ các luận điệu thù địch xuyên tạc, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng trước sự chống phá của các thế lực cơ hội, thù địch.
Việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng mở ra những yêu cầu mới. Đảng cần tiếp tục lãnh đạo công tác tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận một cách sâu sắc, toàn diện hơn nữa để “lý luận về đường lối đổi mới” ngày càng hoàn thiện, đáp ứng nhiệm vụ nặng nề của chặng đường sắp tới. Đồng thời, phải kiên trì đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, phản bác các quan điểm sai trái xuyên tạc giá trị của lý luận về đường lối đổi mới.
Tóm lại, lý luận và thực tiễn đều cho thấy tính đúng đắn và cần thiết của việc bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng. Đây là bước đi hợp quy luật trong quá trình phát triển Đảng về tư tưởng, vừa bảo đảm tính kế thừa, vừa đổi mới, sáng tạo. Nền tảng tư tưởng của Đảng gồm ba bộ phận hữu cơ: chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và lý luận về đường lối đổi mới, tạo thành bệ phóng tư tưởng vững chắc cho sự nghiệp cách mạng. Với nền tảng tư tưởng của Đảng được bổ sung, phát triển toàn diện, Đảng có cơ sở để củng cố vững chắc hơn sự thống nhất ý chí và hành động, lãnh đạo toàn dân tộc vượt qua thách thức, tranh thủ thời cơ, thực hiện thắng lợi mục tiêu của đất nước trong kỷ nguyên phát triển mới./.
—————————————————————————–
(1), (2), (3), (7), (8) và (13) Dự thảo Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII tại Đại hội XIV của Đảng, https://chinhphu.vn, ngày 15/10/2025
(4) GS, TS. Lê Văn Lợi, Hoàn thiện lý luận về đường lối đổi mới, tạo nền tảng tư tưởng, lý luận vững chắc để Việt Nam bước vào kỷ nguyên phát triển mới, Tạp chí Khoa học chính trị, Số 2 (2025), tr.3
(5) và (6) Nguyễn Phú Trọng, Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2022, tr.23-24, 278-279
(9) và (12) Dự thảo Báo cáo tổng kết một số vấn đề lý luận và thực tiễn về công cuộc đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa trong 40 năm qua ở Việt Nam, https://chinhphu.vn, ngày 15/10/2025
(10) Hoàng Hải Vân, Quy mô kinh tế Việt Nam tăng ngoạn mục, https://thanhnien.vn, ngày 21/8/2025
(11) Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2021, t.I, tr.25
